Oude exposities

Unieke tentoonstelling: Ambtsketens van de Hoeksche Waard (1853-2019)

Van donderdag 7 juli tot en met zondag 6 november dit jaar presenteert Museum Hoeksche Waard in ’t Hof van Assendelft 21 ambtsketens. Deze unieke tentoonstelling kan plaats vinden dankzij de medewerking van de Gemeente Hoeksche Waard.

 

Tegenwoordig vormen de burgemeester en de wethouders (B en W) het dagelijks bestuur van een gemeente. Omdat de burgemeester verantwoordelijk is voor de openbare orde en veiligheid heeft hij / zij het gezag over de politie en de brandweer. Vanaf de middeleeuwen komen we in de bestuurlijke wereld van de steden burgemeesters en schouten tegen. De schout deed toen ook dienst als openbare aanklager.

 

Vanaf de inlijving van het Koninkrijk Holland in het Franse Keizerrijk kreeg de burgemeester de naam ‘maire’ (het Franse woord voor burgemeester). In de grondwet van 1814 staat dat de stedelijke gemeentes een maire hebben en de plattelandgemeentes een schout. In 1825 heetten beide functionarissen weer burgemeester. Vanaf dit moment mag een stad overigens maar één burgemeester hebben.

 

In de Gemeentewet van Thorbecke uit 1852 staat dat de koning de onderscheidingstekens van de burgemeester bepaalt, evenals de gelegenheden waarop deze worden gedragen. Na een korte discussie verkoos koning Willem III de penning boven een sjerp. Op 1 januari 1853 trad het Koninklijk Besluit in werking. Daarom dateren de oudste ketens uit 1853. De modernste keten is vervaardigd ter ere van de eenwording van de Hoeksche Waard in 2019. Omdat de ambtsketen uit 2019 door de burgemeester wordt gedragen is deze helaas niet in het echt te zien op de expositie.

 

De oudste ketens zijn sober en bestaan uit een eenvoudige ketting met een ambtspenning. Door de jaren heen zijn enkele kettingen vermaakt en zelfs zoekgeraakt. De opeenvolgende herindelingen van de Hoeksche Waard waren een goede aanleiding om nieuwe ambtketens te laten vervaardigen. De nieuwe, moderne ontwerpen zijn veel forser qua uitvoering. In de zilveren kettingen en penningen zijn verschillende technieken van de zilversmid verwerkt. Naast het gieten en drijven (uithameren), zaagde en soldeerde de zilversmid.

 

Deze wisseltentoonstelling staat in de zogenaamde Muziekkamer van ’t Hof van Assendelft aan de Hofweg 13 te Heinenoord. Met deze bijzondere wisseltentoonstelling hopen we weer geïnteresseerd bezoek naar ‘t Hof te trekken. Dit is ook de reden waarom we de komende tijd de vertrekken in ’t Hof gaan herinrichten. De fleurige tuin bij ’t Hof van Assendelft is aangelegd volgens het ontwerp van de internationaal bekende Nederlandse tuinarchitect Mien Ruys. Kortom, voldoende aanleiding om ’t Hof te bezoeken.

Ambtsketens

Oude exposities

Expositie Hoeksche Waard Land uit Water

Het thema ‘Land uit Water´ is de rode draad in de ontstaansgeschiedenis van de Hoeksche Waard.

 

Het feit dat de Sint-Elisabethsvloed 600 jaar geleden heeft plaatsgevonden, heeft meerdere gemeenten en musea doen besluiten 2021 uit te roepen tot het themajaar '600 jaar Elisabethsvloed'.  In de herenboerderij Oost-Leeuwenstein is op 18 november de wisseltentoonstelling 'Hoeksche Waard, Land uit Water' geopend. Deze presentatie blijft staan tot en met zondag 2 oktober 2022.

 

In de nacht van 18 op 19 november 1421 werden gebeurtenissen in gang gezet die er voor zorgden dat een groot deel van de Groote Waard geleidelijk onder water kwam te staan. Dit moment markeert zowel het einde van de Groote Waard als het begin van de Hoeksche Waard. Deze overstroming vond plaats rond de naamdag van de heilige Elisabeth. Daarom ging de ramp de geschiedenis in als de Sint-Elisabethsvloed.

 

In 1207 werd een Hongaarse prinses geboren. Haar naam was Elisabeth. De vrome Elisabeth viel op door haar extreme devotie. Zij bad erg veel. Ook besteedde zij veel tijd aan de armen en zieken. Het is bekend dat zij voedsel naar hen bracht, ook toen haar echtgenoot haar dat nadrukkelijk had verboden. Op een dag betrapte hij Elisabeth en eiste dat zij hem liet zien wat zij onder haar kleding verborg. Maar het voedsel bleek te zijn veranderd in rozen, symbool van zuiverheid en onschuld. Zij stierf helaas al op jonge leeftijd, in 1231. Reeds in 1235 verklaarde paus Gregorius IX haar heilig. Haar naamdag valt op 17 november, de dag van overlijden. Elisabeth is de patroonheilige van liefdadigheid en ziekenhuizen.

 

De presentatie vertelt hoe de ramp van 1421 kon plaatsvinden, wat de gevolgen hiervan waren voor het toenmallig gebied van de huidige Hoeksche Waard en hoe het eiland door de eeuwen heen groeide dankzij het regelmatig inpolderen van land. Dit laatste is dus letterlijk 'Land uit Water'. In de tentoonstelling wordt uitgelegd en getoond hoe dijken werden gebouwd en het inpolderen te werk ging. Aanvankelijk was dit zwaar handwerk. Graafmachines en tractoren bestonden nog niet, wel paardenkracht. Tegenwoordig wordt ook weer besloten land terug te geven aan het water, zoals op Tiengemeten.

 

Het thema water komt ook ter sprake bij de ontsluiting van het eiland door pontjes, bruggen en tunnels. Schilderijen, tekeningen, foto’s, modellen van molens, bruggen en vervoermiddelen en andere voorwerpen illustreren en verlevendigen de verhalen.

 

Het museum is de plaats waar verleden, heden en toekomst samenkomen. Daarom kijken we in deze expo ook naar de toekomst en de toekomstplannen die (gelukkig) nooit zijn uitgevoerd. Bijvoorbeeld de bouw van een kerncentrale.

Land uit Water

Portretten van Hoeksche Waarders

Portretten van Hoeksche Waarders

 

De schilderijencollectie van Museum Hoeksche Waard omvat een aantal fraaie portretten. Een kleine selectie hangt nu in de zogenaamde muziekkamer in ’t Hof. De oudste exemplaren dateren omstreeks 1800, het jongste portret is gedateerd 1952. Het zijn overwegend mannen en vrouwen uit Strijen, Strijensas en Numansdorp. Ook ‘hangt’ er een familielid van Jan de Rooij, de grondlegger van het museum. Nu heeft u een goede reden ook ’t Hof van Assendelft weer eens te bezoeken.

Portretten van Hoeksche Waarders

3 Strooomen

Expositie Drie Strooomen 24 juli - 31 oktober 2021 in het themajaar Sint-Elisabethsvloed (1421)    

 

De eerste wisseltentoonstelling van het herdenkingsjaar betreft een presentatie van moderne kunst, gemaakt door drie beeldend kunstenaars uit de Hoeksche Waard. Dis Groenhoff, Ingrid van den Oord en Gerard Bogaerds laten zich voor deze expositie inspireren door water. Als eiland was het leven in de Hoeksche Waard afhankelijk van het water, dat isoleert en verbindt.

Het getoonde werk bestaat uit zowel oud als nieuw werk. Eén van de oude werken zijn de zandzakjes van Dis die de watersnoodramp van 1953 verbeelden. Het is niet algemeen bekend dat toen ook de Hoeksche Waard zwaar werd getroffen. Dis werkt graag met textiel en ceramiek. Ingrid maakt naast beeldende kunst ook poëzie. In 2016 werd zij verkozen tot dichter van de Hoeksche Waard. Voor de presentatie Water maakt zij een kunstwerk dat beide disciplines verenigt. Het werk van Gerard is eveneens breed georiënteerd. Hij maakt zowel twee- als driedimensionaal werk. Voor dit drieluik is zijn scheepswerk (houten beelden) interessant. Maar het is nog een grote verrassing wat verder zal worden getoond.

3 Strooomen

Speelgoed

Expositie SPEEL-GOED  een spel van educatie en emancipatie 26 september 2020 - 24 januari 2021

 

Door de eeuwen heen zijn de maatschappelijke rollen van en ontplooiing voor mannen en vrouwen verschillend. Opvoeders zijn in het begin van de negentiende eeuw nog van mening dat meisjes zijn voorbestemd voor de rol van huisvrouw en moeder. Jongens mogen doorleren en een carrière opbouwen als militair, politicus of geleerde. Natuurlijk moeten zij zorgen voor brood op de plank voor hun gezin. Mannen moeten vooral hard en doortastend zijn, vrouwen juist lief en zorgzaam. 

De emancipatie van vrouwen begint aan het einde van de negentiende eeuw. Meisjes mogen gaan studeren en vanaf 1919 mogen vrouwen ook gaan stemmen. 

Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Ingrid van Engelshoven, verantwoordelijk voor emancipatie, wil dat er een einde komt aan het verschil tussen speelgoed voor jongens en meisjes. Een heftige discussie rond gendertypering en genderbevestigend speelgoed komt op gang. Wat is de rol van marketing bij speelgoed? In deze tentoonstelling mag de bezoeker zijn eigen conclusie trekken. Geniet vooral van het mooie speelgoed! 

Het speelgoed is gerangschikt naar vijf thema’s: poppen, vervoer, koken, bouwen en spellen. Soms verplaatst de aandacht van jongens naar meisjes of omgekeerd. 

75 jaar vrijheid

75 JAAR VRIJHEID IN DE HOEKSCHE WAARD Activiteiten 18 februari - 19 juni 2020

 

75 jaar geleden werd Nederland bevrijd en kwam er een einde aan de Tweede Wereldoorlog. We vieren dat we sindsdien weer in vrijheid leven, dit jubileumjaar in het bijzonder. Samen zijn we verantwoordelijk om vrijheid door te geven aan nieuwe generaties.

 

In Museum Hoeksche Waard is een expositie over 75 jaar vrijheid. 

Ontdek de persoonlijke verhalen van hen die de oorlog en de bevrijding hebben meegemaakt. Verhalen verteld in beeld, brieven, foto's en op doek.

 

In boerderij Oost-Leeuwenstein is de expositie De draad kwijt, met extra aandacht voor textiel rondom de Tweede Wereldoorlog en Bevrijding. 

 

Daarnaast zijn er door het jaar heen diverse evenementen zoals kinderactiviteiten, Op de pedalen voor de vrijheid en Tour langs de boer.

 

Ook was rond 4 mei de publicatie van De tien van ‘Moeder’.

Op 18 februari 1945 werden tien mannen geliquideerd. Na 75 jaar krijgen deze tien mannen een verhaal en een gezicht. Waar kwamen ze vandaan en waarom zaten ze gevangen? Een bijzondere uitgave!

De draad kwijt

Expositie De draad kwijt  18 oktober 2019 - 13 september 2020 

Textiel in de breedste zin van het woord. Met de expositie De draad kwijt geeft Museum Hoeksche Waard de bezoeker een andere blik op textiel. Laat je verrassen door de rijke variëteit van onze textielcollectie. Alles wat met de textiele draad te maken heeft, komt aan bod in deze expositie. Van klederdracht tot ondergoed, van letterlap tot merklap, van vlaggen tot vaandels, van verstelwerk tot handwerk, van archeologisch textiel tot nieuw gemaakte mode.

 

Textiel, klederdrachten en sieraden

De uitgebreide textielcollectie van Museum Hoeksche Waard staat hoog aangeschreven. De oudste stoplap in de collectie is bijna 300 jaar oud. Naast veel kant, stoplappen en merklappen bevat de collectie ook schoolhandwerk, oranjetextiel en veel linnengoed en katoenen goed uit de eerste uitzet van vele jonge dames. Klederdracht en sieraden zijn een wezenlijk onderdeel van de folklore van de Hoeksche Waard. Het museum heeft onder meer een bijzonder kostbare collectie keuvels (kanten kappen / krullenmutsen), kapothoedjes, schoudermanteltjes rokken en jakjes.

 

De draad kwijt

De textielexpositie benadrukt de verschillen tussen de generaties. Tegenwoordig leven we in een consumptiemaatschappij. Oude kleding gooien we weg en we kopen daar nieuwe voor. Zo’n honderd jaar terug was het ondenkbaar om oude kleding weg te gooien. Deze werd vermaakt tot verder gebruik. Het motto van die jaren was “Wees zuinig met je spullen en gooi niet zomaar alles weg”. De draad kwijt is een selectie van verschillende textiele voorwerpen uit de Hoeksche Waard. 

Aris Roskam

Expositie Aris Roskam "Wereld beroemd in de Hoeksche Waard" 8 juni - 6 oktober 2019

 

“Waar gaat het leven over? Eigenlijk gaat het leven toch nergens over?” Hij neemt het allemaal niet te serieus. Aris Roskam (1947) uit Strijen maakt kunst met humor. En wel in vier soorten: De bewegers, de witgoed-afdeling, gewone schilderijen en de voer- en vaartuigen.

 

Zijn opleiding als vliegtuigbouwkundige is in veel van zijn werken terug te zien. Vaak bewegen zijn kunstwerken hetzij op stroom hetzij op windenergie hetzij met elastiekjes, en hij maakt er zelf filmpjes bij die de werking ervan uitleggen. 

 

Dat is wellicht iets dat hij van zijn werk als natuurkundeleraar heeft overgehouden: toelichten, uitleggen en altijd met gevoel voor humor. De ‘gewone’ schilderijen die hij maakt, veelal in olieverf en op paneel uitgevoerd, hebben vaak prachtige titels als “Suikerbietdialoog”, “Schaduwwerpende vlieg” en “Anti-emancipatorische afbeelding of vlindervangst.” De witgoed of kabouterachtigen, zoals hij dat noemt, zijn beelden, figuren van gips, gegoten en vervolgens betekend en beschilderd. 

4000 jaar Hoeksche Waard

Jubileumexpositie "4000 jaar Hoeksche Waard" 17 maart 2018 - 17 maart 2019 

Het vijftigjarig jubileum van Museum Hoeksche Waard wordt gevierd in 2018, dit is een prachtige inspiratiebron voor de jubileumexpositie ‘4000 jaar Hoeksche Waard’.


In de expositieruimte in de middenbeuk van museumboerderij Oost-Leeuwenstein richt het museum de jubileumexpositie "4000 jaar Hoeksche Waard" in, waarbij een jaar lang letterlijk ‘vensters’ worden geopend op 50 kenmerkende objecten die gelinkt zijn aan de canon. In 50 vitrines worden 50 verschillende objecten geëxposeerd, die elk centraal staan voor één gebeurtenis of persoon uit de 50 canonvensters. Met één object wordt in een pakkend verhaal iets over elk venster verteld. Soms is het een klein object met een heel persoonlijk verhaal, zoals dat van molenaarsdochter Cornelia Bos-Rosmolen en haar pasgeboren baby, die stierven aan de Spaanse griep.

 

Soms heeft het object een directe lijn met onze nationale geschiedenis, zoals het brilletje van Suze Groeneweg, geboren en getogen in Strijen en het eerste vrouwelijk lid van de Tweede Kamer ooit. In de Hoeksche Waard speelt ook de religieuze geschiedenis een grote rol.


De geselecteerde objecten, sommige bruikleen, de meeste uit depot, krijgen een plek in de boerderij en staan daar tijdens het jubileumjaar te pronken. Ieder dorp is meegenomen in de tentoonstelling, dus iedere Hoeksche Waarder zal iets uit zijn of haar dorp terug kunnen vinden. Sommige vensters zijn gerelateerd aan de landelijke geschiedenis, zoals de barbier uit Piershil, die betrokken was bij de moord op gebroeders de Witt. Of Andreas uit Heinenoord, die één van de martelaren van Gorinchem was. Ook kleine persoonlijke verhalen zetten de bezoeker aan het denken, zoals de vrouwen, klompen en een mannenhemd van vlas als voorbeelden van verdwenen ambachten. Zo zijn de in bewaring gegeven huissleutels te zien van Joodse families die de Tweede  Wereldoorlog niet overleefd hebben.

 

Het gehele jaar door vinden er activiteiten en presentaties plaats in en rond het museum, die betrekking hebben op het jubileum en de expositie ‘4000 jaar Hoeksche Waard’. Het museum organiseert lezingen, workshops, fietstochten en haakt aan op gebeurtenissen en activiteiten door derden georganiseerd. 

Boerderij Oost-Leeuwenstein
Dorpsstraat 13
3274 BB Heinenoord
Tel. 0186-601535

't Hof van Assendelft
Hofweg 13 (ook postadres)
3274 BK Heinenoord
Contact

Privacy statement en cookiebeleid 

@2022 Museum Hoeksche Waard

KvK 41118538
NL36RABO0351102450

Boerderij Oost-Leeuwenstein is geheel rolstoeltoegankelijk, ‘t Hof van Assendelft gedeeltelijk, daar is een traplift. In beide gebouwen is een invalidentoilet.